BAYILMA VE ŞEKER DÜŞÜKLÜĞÜ |
PROF DR METİN ÖZATA
BAYILMA VE ŞEKER DÜŞÜKLÜĞÜ (HİPOGLİSEMİ)
Bayılmanın bir çok nedeni vardır. Stres, korku,
yorgunluk, aşırı egzersiz, tansiyon düşüklüğü, kansızlık, gibi
nedenlerle bayılma olabildiği gibi Beyin hastalıkları yani Nöroloji
hastalıkları (epilepsi-sara gibi) ve kalp hastalıkları nedeniyle de
bayılma olabilir.
Bayılması olan ve tekrarlayan kişilerde ayrıca kan
şeker düşüklüğü de araştırılmalıdır. Kan şekeri düşük olan kişilerde
bayılma atakları olabilir.
Ayrıca Böbreküstü bezi yetmezliği (Addison hastalığı) yönünden de hasta araştırılmalıdır.
ŞEKER DÜŞÜKLÜĞÜ YANİ HİPOGLİSEMİ NEDİR?
Yemek sonraları kan şekeri düşüklüğü, yaşamı çok
kötü etkileyen, enerjiyi düşüren, halsizlik, yorgunluk ve baş dönmesi
yapan, iş verimini düşüren ve sizi kızgın, öfkeli, sabırsız bir hale
getiren bir durumdur. Çok sık olmasına rağmen üzerinde pek durulmayan
önemli bir hastalıktır. Kilo veremeyen kişilerin çoğunda reaktif
hipoglisemi vardır.
Gün içinde acıkma atakları oluyor ve şekerli
gıdalara saldırıyorsanız; öğleden sonraları baş ağrısı varsa; uykudan
birkaç saat sonra gece yarısı uyanıyor ve zor uyuyabiliyorsanız; kötü
rüyalar görüyor ve devamlı bir yorgunluk varsa; öğleden sonra canınız
şeker veya kahve içmeyi çok istiyorsa; baş dönmeleri varsa; yemek
yiyinceye kadar halsizlik ve yemek gecikince kendinizi bitkin
hissediyorsanız; halsizliğiniz yemek yiyince düzeliyorsa; yemek
gecikince ellerde titreme ve çarpıntı oluyorsa; çok duygusalsanız,
çabuk sinirleniyor ve kontrolünüzü kaybediyorsanız; yemek önceleri çok
huzursuzsanız; yemeklerden sonra uyku basıyor ve gün boyu
uyukluyorsanız, bu belirtiler kahvaltı öncesi de oluyorsa, kan
şekerinizde düşüklük olabilir. Bunun başlıca nedeni de dengesiz
beslenme, fazla karbonhidratlı, nişastalı gıdalar ve şeker yeme, stres
ve aşırı kafein alımı (kahve, çay, kola) veya ailenizde şeker hastalığı
olmasıdır.
Kısaca özetlersek, kan şekeri düşmelerine tıp dilinde hipoglisemi denir ve bu kişilerde şu belirtiler ortaya çıkar:
·Halsizlik, bitkinlik
·Psikolojik durumda değişiklik
·Sinirlilik
·Baş ağrısı
·Ellerde titreme
·Bulantı
·Görmede bulanıklık veya çift görme
·Soğuk terleme
·Çarpıntı, kalp atımlarını hissetme
·El ve ayakta çözülme, iç titremesi ve kas ağrıları
·Baş dönmesi
·Soluk ve terli bir görünüm
·Ani başlayan bir yorgunluk hissi
·Şiddetli yorgunluk
·İç ezilmesi ve yeme isteği
·İsteksizlik
·Anksiyete, depresyon ve kontrolü kaybetme
·Allerjiler (astım, saman nezlesi ve ciltte alerjik bulgu eğilimi)
·Bazı şeylerden korkma (fobi)
·Uykusuzluk
·Şekerli gıdalara saldırma
·Unutkanlık
·Sebepsiz yere ağlama
·Şiddetli kan şekeri düşmelerinde bayılma ve koma
Geceleri uykuda kan şekeri düşüyorsa şu belirtiler görülebilir:
·Huzursuz bir şekilde uyanmak
·Pijama, gecelik ve yastık kılıflarının terden ıslanması
·Hızlı kalp çarpıntısı ile uyanma
·Huzursuzluk ve uykuya dalamama
·Sabah baş ağrısı ile uyanma
·Unutkanlık
·Üşüme ve ellerde soğukluk
·Bazen karın ağrısı ve kilo alamama da olabilir
·Sersem bir şekilde uyanma veya sabah uyanmada zorluk
Bu tür şikayetleri olan kişilerin gece, sabaha karşı 02.00 civarında kan şekerini ölçmek gerekir.
Kan şekeri düştüğünde hemen 1-2 kesme şeker yenmesi
gerekir. Durum bununla düzelmiyorsa, hemen bir acil servise
başvurulmalı ve serum takılmalıdır.
Yukarıdaki belirtileri sık sık yaşayan kişilerde hipogliseminin nedeni araştırılmalıdır.
Hipogliseminin nedenleri şunlar olabilir:
·Kanda insülinin yüksek olması (insülin direnci)-aşırı kilo
·Kortizol düşüklüğü (böbrek üstü bezinin az çalışması)
·Tiroid bezinin az çalışması (hipotiroidi)
·Pankreasta insülinoma denen tümör olması veya pankreas iltihabı (pankreatit)
·Böbrek ve karaciğer hastalığı
·Beyinde bulunan ve birçok hormon salgılayan Hipofiz bezinin az çalışması
·Şeker hastalığının başlangıcında
·Mide ameliyatı geçirmiş olmak
·Alınan şekerli gıdaya reaksiyon olarak (reaktif hipoglisemi)
·Çok alkol almak
·Uzun süre stres altında kalmak
·Çok düşük kalorili diyet yapmak
·Kısa zamanda çok kilo vermek
·Şekerli gıdaları çok yemek
·Yetersiz gıda alıp aşırı egzersiz yapmak
·Aşırı sigara içmek
·Kafeinli içecekler (kahve,çay, kola) ve fazla çikolata yemek
Bu nedenlerin araştırılması bir ENDOKRİN UZMANI tarafından yapılır.
şeker düşmeleri varsa Prof Dr Metin Özata nın hazırlamış olduğu Glisemik İndeks Diyeti kitabını okuyunuz ve ona uygun beslenin.
 |